12 grudnia 2025 r. ok. 70 osób przybyło na salę św. Gerarda przy
kościele św. Klemensa w Głogowie, by wspólnie obejrzeć
dokumentalny film Marii i Andrzeja Perlaków „Solidarni w więzieniu”.
Film przypomniał ponury czas wprowadzenia stanu wojennego
w nocy z 12 na 13 grudnia 1981 roku wraz z miejscami odosobnienia
w Głogowie, Grodkowie i Uhercach. Na taśmie utrwalono
wspomnienia kilku internowanych osób, m.in. Andrzeja Perlaka,
Jerzego Popioła, Edwarda Wryszcza, Janusza Sanockiego.
Atmosferę tamtych dni podkreślały piosenki wykonywane przez
internowanych i utrwalone na przemyconym do więzienia
magnetofonie kasetowym. Internowanym ograniczono wolność, ale
nie złamano ducha, chociaż wtedy nikt nie mógł wiedzieć kiedy
więzienie opuszczą. Marysia – nauczycielka informatyki, Andrzej –
nauczyciel historii, współzałożyciel Solidarności w Nowej Soli.
Internowany 13 grudnia 1981r. w Zielonej Górze, później
odosobniony w więzieniach w Głogowie, Grodkowie i Uhercach.
Zwolniony 16 grudnia 1982r. Serdeczne podziękowanie dla Marysi
i Andrzeja za utrwalenie wspomnień na taśmie, ale przede wszystkim
za godną postawę w czasach, gdy odwaga miała swoją cenę.
Internowani i aresztowani zapłacili za to zdrowiem, utratą pracy
i wieloma innymi osobistymi problemami. Bardzo Wam wszystkim
dziękujemy. Tym aresztowanym, internowanym, ich rodzinom,
drukującym i roznoszącym ulotki, wszystkim, którzy komunistycznej
władzy powiedzieli nie. Jesteśmy z Was dumni.
Po filmie wyświetlono również krótki film autorstwa Jurka
Czarneckiego z uroczystości odsłonięcia tablicy pamiątkowej na
ścianie klasztoru Sióstr Franciszkanek Służebnic Krzyża
w Warszawie przy ul. Piwnej w dniu 28 sierpnia 2008 r. Mieścił
się tam Prymasowski Komitet Pomocy osobom pozbawionym
wolności i ich rodzinom. Powstał on już 17 grudnia 1981 roku.
W tym dniu odbyło się również seminarium „Ocalmy od
zapomnienia”, w którym obok innych znamienitych gości brał udział
Andrzej Perlak. Z Komitetem tym współpracował Punkt Pomocy
Humanitarnej NSZZ Solidarność w Głogowie, który działał do 1986
roku. Osoby kierujące tym punktem to Jerzy Czarnecki, Zbigniew
Starzyński i Elżbieta Matusiak.
Tradycyjnie po spotkaniu miała miejsce dyskusja i wspomnienia
internowanych. Dodatkowo można było nabyć książki Marii
i Andrzeja Perlaków: „Żołnierz i lekarz. Ppłk. dr med. Władysław
Morasiewicz i jego czasy” oraz „W służbie ideałów. Legionista Julian
Lucjan Bazgier i jego rodzina”.
Dla prawdy historycznej należy dodać, że z Dolnego Śląska
internowano łącznie 1414 osób, a z byłego woj. legnickiego 52 osoby.
Z Głogowa w dniu 13 grudnia 1981 roku internowano sześć osób.
Byli to: Andrzej Kosmalski, Jan Kuczyński, Piotr Kuźmiak, Stanisław
Orzech, Jan Talaga i Kazimierz Urban. Na spotkanie przybył również
internowany wtedy w Głogowie Tadeusz Tutkalik, obecnie
przewodniczący Klubu Gazety Polskiej w Górze Śląskiej. Jak widać,
tamto pokolenie nie zwalnia tempa! Specjalne podziękowania dla
Ojca Arkadiusza oraz Jurka Czarneckiego, za pomoc i materiały
dokumentalne z tamtych czasów.
A co z komunistycznymi działaczami, SB-kami, ZOMO-wcami, TW,
ormowcami, kapusiami, donosicielami?
Ano nic. Mają się dobrze.
Wśród zaproszonych gości był przew. Klubu Gazety Polskiej z Góry Śląskiej Tadeusz Tutkalik oraz Marcin Motyl z okolic Żar, represjonowany powołaniem na ćwiczenia wojskowe, działacz rolniczej „Solidarności” – współtwórca Pieszej Pielgrzymki Rolników z Klenicy na Jasną Górę (wyznaczył trasę).
